از نظر طب سنتی در بدن همه انسان‌ها چهار خلط (دم، صفرا، بلغم و سودا) موجود است. هر یک از این اخلاط که ميزان‌شان از حد طبيعی بیش‌تر شود می‌گویند که آن خلط غلبه پیدا کرده است. غلبه اخلاط ممکن است مشکلات بسياری برای بدن ایجاد کند که این مشکلات می‌توانند خودشان را در اندام‌های مختلف به طرق گوناگون نشان دهند.
برای مثال یک فرد ممکن است مزاج ذاتی‌اش بلغم باشد، تعدیل مزاج نکرده و دچار غلبه بلغم شود یا ذاتا بلغمی نباشد؛ ولی به دلیل سبک زندگی نادرست غلبه بلغم داشته باشد.

چرا بلغمی‌ها چاق می‌شوند؟

مزاج بلغم سرد و مرطوب بوده و بیانگر آب است. وقتی بلغم بیشتر شود در واقع رطوبت و سردی بیشتر می‌شود و اولین چیزی که پدید می‌آید حجم است. مثل آب که وقتی یخ می‌زند افزایش حجم پیدا می‌کند به همین علت افرادی که غلبه بلغم دارند چاق هستند.
این خلط تمایل به ته‌نشین شدن دارد و یک درجه از خلط دم سنگین‌تر است. 

تشخیص افراد بلغمی

پوست و مو بهترین و راحت‌ترین راه برای شناخت مزاج اشخاص است. موی تیره و خشن علامت شخصی با مزاج گرم بوده و موی روشن و نازک علامت افرادی با مزاج سرد است. دم و صفرا گرم و سودا و بلغم سرد هستند. اشخاص بلغمی علاوه‌بر پوست و موی روشن و شفاف دچار چاقی شکمی و قدری هم چاقی از ناحیه پهلو خواهند بود.

درمان بلغم

علائم افراد بلغمی

اشخاص بلغمی اغلب از نفخ معده و سردی سر دل رنج می‌برند. این افراد به میوه و سبزیجات علاقه‌ی زیادی ندارند و به موادغذایی حیوانی از جمله گوشت تمایل بیشتری نشان می‌دهند. حتی اگر یک فرد بلغمی موادغذایی سرد هم مصرف کند، بدن او قادر به پذیرش این موادغذایی نیست.
زمانی که در فردی خلط بلغم بیشتر شود زبان به رنگ سپیدی می‌گراید و فرد حس سرما می‌کند و در موقع غلبه بلغم تمامی یا برخی از حالات زیر هم در فرد دیده مي‌شود. ترشی دهان، سپیدی بدن، پوست شل و آب‌دار، زود سفید شدن مو، سردی دست و پا.
دیر هضم شدن غذا (توقف زیاد غذا در معده و آروغ زدن ترش)، خواب آلودگی و زیاد خوابیدن، جاری شدن آب از دهان در خواب، رقیق بودن آب بينی (ترشح زیاد بینی)، فراموشی و کند ذهني، کم حواسی، زيادي دفع ادرار‌، سستی و ضعف، دفع ادرار با فشار زیاد، ریزش مو زودتر از زمان مقرر، درد معده، قولنج (درد کمر و گردن و شانه ها)، گرفتگی ماهیچه‌های پشت و گردن، زانو درد و پا درد، بیماري پارکینسون، بیماري پیسی، نقرس، تنگی نفس، تپش قلب (به خصوص در موقع بلند شدن از خواب)، سرفه زیاد، ضعف مثانه، لک‌های قهوه ای در چشم.
برخی از علائم ذکر شده سریع‌تر ظاهر شده و برخی ديگر در اثر توجه نکردن به خلط بیشتر و در طولانی مدت بروز می‌کنند.

رژیم‌های غذایی برای بلغمی‌ها

این افراد، باید از مصرف بیش از حد برخی از موادغذایی خودداری کنند. از جمله‌ این موادغذایی می‌توان به ماست، میوه‌‌ترش و کال، نارنگی، کیوی، خیارپوست کنده، لیمو شیرین، روغن نباتی و روغن مایع، کره کارخانه ای، نوشابه، برنج، غذاهای لبنیات، سرکه، گوشت سفید، چای، قهوه، نسکافه، ترشی و لیته، شور، سیب زمینی، عدس، قارچ، گوشت گاو و گوساله، سوسیس و کالباس و فست‌فود اشاره کرد.

دانستن این نکته ضروریست که آب هم دارای طبع سرد و تر است و یک فرد بلغمی با خوردن آب نیز به راحتی چاق میشود.نوشیدن آب تنها در صورت تشنگی مجاز است.
استفاده بعضی از مواد غذایی در طب سنتی برای بلغمی‌ها توصیه شده است، این افراد می‌توانند سبزیجات (کرفس، نعناع، ریحان، جعفری، ترخون و مرزه)، کلم، مارچوبه، نخود، گردو، قدومه شیرازی، کدو حلوایی، لیموترش و گندم را مصرف کنند. لاغری سریع بلغمی‌ها با وجود مصرف گوشت (شتر، گوسفند، کبوتر، سار و گنجشک) کامل می‌شود. این افراد نباید مصرف ادویه‌جات (هل، دارچین، زنجبیل، زیره، زعفران، زنیان، سیر، موسیر و خردل) را فراموش کنند.همچنین استفاده از روغن های سالم نظیر روغن ارده کنجد و یا روغن زیتون طبیعی علاوه بر حفظ سلامتی،به لاغری این افراد کمک میکند.

دوره آموزش مزاج شناسی